Morteza Negahi, Iranian Author and 

Journalist





خانه
نامه بدهيد
RSS Feed
 
 
آرشیو:
January 2002
February 2002
March 2002
April 2002
May 2002
June 2002
July 2002
August 2002
September 2002
October 2002
November 2002
December 2002
January 2003
February 2003
March 2003
April 2003
May 2003
June 2003
July 2003
August 2003
September 2003
October 2003
November 2003
December 2003
January 2004
February 2004
March 2004
April 2004
May 2004
June 2004
July 2004
August 2004
September 2004
October 2004
November 2004
December 2004
January 2005
February 2005
March 2005
April 2005
May 2005
 
Copyright 2002-2003. All rights reserved.Designed and developed by hoder.com

يولداش
Morteza Negahi is an author and journalist.In his personal weblog, Yoldash, which means friend in Turkish, he reflects on personal thoughts on social issues which are mainly geared towards Persian, Turkish, Kurdish, and other ethnicities of Iran.

مرتضی نگاهی، نويسنده و روزنامه‌ نگار


Friday, October 25
تركى، آذرى، آذربايجانى و ....
توضيح چند نكتهء مهم

جاى خوشحالى و شادمانى است كه امروزه هم وطنان عزيز به زبان ها و مذاهب و فرهنگ هاى قومى توجه نشان مىدهند و از سايت گويا هم بايد سپاسگزار شد كه اين آراء و بحث را بازتاب مىدهد.
مطلب چند هفتهء من پيرامون سايت آذربايجانى صداى آمريكا بحث هايى را برانگيخت كه من در اينجا مىخواهم براى روشن شدن موضوع نكاتى را توضيح دهم:
زبان تركى، زبانى است كه ميليون ها نفر از چين تا اروپا (بلغارستان) به آن تكلم مىكنند. اين زبان مانند همهء زبان هاى دنيا لهچه هاى گوناگونى دارد كه تركى آذربايجانى يكى از آن هاست. گفته مىشود كه حدود نيمى از مردم ايران ترك زبان هستند. از تركان قشقايى تا تركان اراكى و البته آذربايجانى. بارها نوشته ام و نوشته اند و گفته اند كه ترك زبان بودن به معناى شهروند تركيه بودن نيست! برخى از هم وطنان براين باورند كه ترك يعنى شهروند تركيه!! كما اينكه فارس بودن هم به معنى ايرانى بودن نيست. فارس يعنى فارسى زبان. حالا اين فارسى زبان ممكن است در سمرقند و بخارا باشد يا در عراق. البته استان فارس را هم داريم كه موطن قارسى زبان هاى شيرازى و تركان قشقايى و ديگران است.
آذربايجان نام سه استان است در ايران و يك كشور در شمال ايران. ما اين روزها زبان آذرى نداريم. زبان آذرى همچون زبان لاتين زبان مرده اى به حساب مىآيد. بنابراين كسانى كه زبان تركى مصطلح در آذربايجان و بخشى از خراسان و استان فارس و ديگر نقاط ايران را "زبان آذرى" مىدانند يا مىنامند، اشتباه مىكنند. زبان اين هموطنان تركى است. همين.
ما در جمهورى آذربايجان ملت آذربايجانى داريم ولى در كشور ابران قوم آذربايجانى. ملت يعنى داراى دولت.State _ Nation - بنابراين نمىتوان ايران را كشورى كثير الملله ناميد. ايران كشورى است با اقوام گوناگون. شهروندان ايران ممكن است ترك باشند و آسورى و ارمنى و يهودى و كرد و بلوچ و .... و اى كاش روزى برسد كه همهً اين اقوام داراى حقوق مساوى باشند!
آذرى ممكن است مخفف آذربايجانى باشد. نه زبان مردمى كه به زبان تركى تكلم مىكنند.
ترك يعنى ترك زبان، نه شهروند كشور تركيه! ( تركان قرقيز و تاتار و اوزبك و باشقير و بلغار و كاشغر و قشقايى و ... هم داريم كه ربطى به كشور تركيه ندارند!)
زبان تركى داراى چند رسم الخط است. در تركيه و آذربايجان آن را با الفباى لاتين مىنويسند و در اوزبكستان و قزاقستان با الفباى كيريليك. در ايران و عراق و افغانستان با الفباى فارسى _ عربى.
من اميدوارم كه تركان جهان همهء الفبا ها را ياد بگيرند و آزاد باشند كه به زبان مادرى خود حرف بزنند و بنويسند و بخوانند. اين آرزو را براى تمام اقليت هاى قومى و مذهبى و نژادى دنيا را هم دارم. به اميد آن روز!




1:03 PM